Top Module Empty
PEDAGOGIKA OGÓLNA PDF Drukuj E-mail
Napisa�: Maciej Muras   
Monday, 14 May 2007

PROGRAM

PRZEDMIOT- PEDAGOGIKA OGÓLNA

SPECJALNOŚĆ- JĘZYK POLSKI Z INFORMACJA NAUKOWĄ I BIBLIOTEKOZNAWSTWEM

WYMIAR ZAJĘĆ- 30 GODZIN WYKŁADÓW I 45 GODZIN ĆWICZEŃ

ROK (SEMESTR)- I ROK ( II SEMESTR)- 15 W +30 CW

                         II ROK ( III SEMESTR)- 15W+15CW

FORMA ZALICZENIA- ZALICZENIE Z OCENĄ

  

Cele kształcenia

·                    wprowadzenie w szeroko pojętą problematykę nauk pedagogicznych jako naukowo-aksjologicznego fundamentu tychże nauk ;

·                    zapoznanie z ogólną charakterystyką pedagogiki jako nauki z uwzględnieniem jej aksjologicznego i prakseologicznego ukierunkowania;

·                    zapoznanie z językiem pedagogiki oraz nowymi formułami teoretycznymi dla tej dyscypliny wiedzy;

·                    zrozumienie problemów pedagogicznych i ukształtowanie refleksyjnego stosunku wobec nich.

·                    wyposażenie w umiejętność stawiania pytań o uniwersalność i prawomocność różnych ofert edukacyjnych i ich krytycznej oceny;

·                    zapoznanie z wybranymi koncepcjami i systemami wychowania oraz wizją człowieka i konsekwencjami dla procesu wychowania jakie z ich przyjęcia wynikają;

·                    wskazanie na współwystępowanie elementów metodyki i teorii wychowania

w wybranych koncepcjach pedagogicznych;

·                    wyposażenie studentów w wiedzę i umiejętności w zakresie planowania sytuacji wychowawczych jako składowych procesu wychowania odpowiednio do celu;

·                    zapoznanie z metodami, formami i technikami wychowania oraz kształcenie umiejętności ich poprawnego stosowania w praktyce;

·                    kształtowanie umiejętności konstruowania scenariuszy i konspektów zajęć lekcyjnych i pozalekcyjnych, wychowawczych

·                    kształcenie myślenia refleksyjnego wokół wybranych problemów współczesnego wychowania;

·                    zapoznanie studentów z podstawowymi koncepcjami pedeutologicznymi w kontekście przeobrażeń poglądów na nauczyciela, zmian funkcji i kompetencji nauczycieli;

·                    ukształtowanie u studentów drogą analiza teoretyczno- praktycznych podstaw dyspozycji do wypełniania roli i powinności nauczycielskich w przyszłej pracy.

 

Materiał nauczania

Tematyka wykładów:

1.      Dorobek i stan historii pedagogiki- teoretyczny, empiryczny i praktyczny charakter działań pedagogicznych. Perspektywy rozwoju pedagogiki jako nauki.

2.      Nauka a inne formy ludzkiego doświadczenia, nauka a sztuka, wiedza potoczna, religia, filozofia, mit.

3.      Struktura i style myślenia pedagogicznego. Główne doktryny pedagogiczne

4.      Aksjologiczne podstawy nauk pedagogicznych.

5.       Wychowanie- analiza pojęcia, kontrastowa charakterystyka podstaw antropologicznych i pedagogicznych.

6.      Współczesne teorie i nurty wychowania a praktyka edukacyjna.

7.      Współczesna humanistyka wobec pytań o właściwy jej typ refleksji oraz o jej społeczne i kulturowe funkcje

8.      Pedagogika dialogu. Wartość dialogu w edukacji.

9.      Przemiany i reformy oświatowe a potrzeby edukacyjne dzieci i młodzieży- nadzieje i rozczarowania.

10.  Nauczyciel w zmieniającym się społeczeństwie. Etyka zawodu nauczyciela, pedagoga.

11.  Polityka edukacyjna Unii Europejskiej a polska rzeczywistość oświatowa.- nadzieje i zagrożenia.

12.  Transmisja kulturowa- edukacja w społecznej świadomości.

13.  Działania kontrolno-oceniające nauczyciela i samokontrolno-oceniające ucznia w edukacji

14.  Zasady nauczania jako dydaktyczne normy teleologiczne

15.  Rezultaty działań dydaktycznych- metody sprawdzania wyników nauczania,

 ocena szkolna

16.  Teorie, koncepcje, systemy wychowania - analiza pojęć

17.  Orientacje badawcze we współczesnej teorii wychowania

18.  Makrostruktura działalności wychowawczej- wychowanie jako działanie

19.  Proces wychowania i jego cechy

20.  Warunki skuteczności wychowania

21.  Sytuacje wychowawcze jako składowe elementy procesu wychowania

22.  Problematyka celów w wychowaniu

-         bogactwo i różnorodność ujęć;

-         pojęcie, struktura i funkcje celów;

-         koncepcje stanowienia celów;

23.  Wpływ teorii psychologicznych na rozwój różnych koncepcji wychowania (wizja człowieka i wychowania):

a.       behawioryzm;

b.      psychoanaliza i neopsychoanaliza;

c.       psychologia poznawcza;

d.      psychologia humanistyczna

e.       kognitywizm, koncepcja transgresyjna człowieka

24.  Kompetencje nauczycielskie. Przemiany funkcji nauczycielskich na tle funkcji szkoły.

25.  Etyka zwodu nauczyciela

26.  Ewolucja orientacji pedeutologicznych w Polsce- koncepcje kształcenia nauczycieli, modelowanie edukacji nauczycielskiej itd.

27.  profesjonalizacja nauczyciela w dobie reform oświatowych- doskonalenie zawodowe nauczycieli.

 TEMATYKA ĆWICZEŃ: 

  1. Naukowy status pedagogiki i jej związek z innymi naukami.

1.1.Tożsamość pedagogiki.

1.2.Przedmiot i zakres pedagogiki

1.3.Miejsce pedagogiki w systemie innych nauk

1.4.Związek pedagogiki z innymi naukami

  1. Aksjologia i teleologia edukacyjna

2.1.Wartości asymilowane przez pedagogikę.

2.2.Ideały i cele wychowania w szkole tradycyjnej, aktywnej i współczesnej.

2.3.Normy i oceny w wychowaniu i nauczaniu.

  1. Język pedagogiki. Aparatura pojęciowa współczesnej pedagogiki.

3.1.Język pedagogiki w perspektywie modernizmu (język naukowy, potoczny, metajęzyk).

3.2.Język pedagogiki w perspektywie ponowoczesnej.

3.3.Wielość języków pedagogiki.

3.4.Pojęcia pedagogiczne.

  1. Teorie i prądy pedagogiczne na tle związku pedagogiki z rozwojem innych nauk.

4.1.Szkoła tradycyjna J. F. Herbarta

4.2.Nowe Wychowanie- ogólna charakterystyka

4.3.Pedagogika naturalizmu (Ellen Key, M. Montessori, J. Korczak)

4.4.Pragmatyzm Johna Deweya

4.5.Wychowanie funkcjonalne Claparedea

4.6.Pedagogika kultury (W. Dilthey, B. nawroczyński, G. Kerschensteiner)

4.7.Socjologiczna teoria wychowania Floriana Znanieckiego

4.8.Pedagogika personalistyczna

4.9.Pedagogika krytyczna

4.10.                   Antypedagogika

  1. Przemiany edukacyjne

5.1.Przemiany filozofii i teleologii edukacyjnej

5.2.idee przemian oświatowych

5.3.Mity i ukryte aspekty edukacji

5.4.Edukacja wobec wyzwań demokracji

5.5.Alternatywność w edukacji

5.6.Społeczeństwo bez szkoły- koncepcja I. Illicha

5.7.Możliwości edukacyjne człowieka

  1. Regionalizm i wielokulturowość jako problemy pedagogiczne.

6.1.Edukacja regionalna, międzykulturowa, globalna

  1. Empatia w wychowaniu
  2. Socjalizacja a wychowanie- teorie socjalizacji
  3. Mechanizmy socjalizacyjne
  4. Czynniki socjalizacji (rodzina, grupy rówieśnicze, środki masowego przekazu itd.)
  5. Edukacja integralna w świetle wybranych koncepcji- kierunki poszukiwań
  6. Wielość ujęć istoty wychowania a przedmiot filozofii wychowania (wizja człowieka i wychowania): pragmatyzm; egzystencjalizm; marksizm; laicyzm; wychowanie emancypacyjne; antypedagogika; wychowanie personalistyczne; postmodernizm
  7. Wychowawcze aspekty zabawy
  8. Wychowawcze aspekty pracy
  9. Metody oddziaływań wychowawczych:

f.        nagradzanie;

g.       karanie;

h.       modelowanie;

i.         perswazja;

j.        metoda zadaniowa;

k.      grupowe metody wychowania;

  1. Samowychowanie
  2. Formy wychowania
  3. Dziedziny wychowania
  4. Skuteczność wychowania
  5. Zasady wychowania
  6. Niektóre problemy współczesnego wychowania:

21.1.                   podmiotowość i przedmiotowość;

21.2.                   udział jednostki w kształtowaniu siebie samego

  1. System wychowania integracyjnego jako potrzeba współczesnych czasów
  2. Wychowanie a etapy rozwoju moralnego dziecka
  3. Inteligencja emocjonalna i możliwości jej wykorzystania dla rozważań nad „rozwojem osoby”
  4. Samorządność i samorząd.
  5. Nauczyciel- wychowawca w perspektywie różnych systemów wychowania
  6. Trudności wychowawcze a etapy rozwoju dziecka
  7. Powodzenia i niepowodzenia szkolne
  8. Samodzielność i twórczość jako problem dydaktyki
  9. Media i neomedia w procesie kształcenia i wychowania. Nauczanie wspomagane komputerem
  10. Cele kształcenia- podstawowy element działania dydaktycznego
  11. Środki realizacji celów dydaktycznych
  12. Metody i strategie kształcenia
  13. Warunki wewnętrzne działań dydaktycznych- problem motywacji, kary nagrody w wychowaniu i kształceniu
  14. Warunki zewnętrzne działań dydaktycznych- organizacja pracy szkolnej i domowej
  15. Problemy oceny szkolnej
  16. Style pracy nauczyciela
  17. Komunikacja w kształceniu i wychowaniu
  18. Modele szkoły a podmiotowość relacji nauczyciel- uczeń

  PROCEDURY OSIĄGANIA CELÓW 

Metody kształcenia: wykładowa prezentacja problemów, dyskusja, ćwiczenia praktyczne, praca z tekstem, metody i techniki aktywizujące typu „burza mózgów”, metoda sytuacyjna, improwizowana dramatyzacja itd.,

Formy pracy:

-         praca indywidualna jednolita i zróżnicowana;

-         praca grupowa jednolita i zróżnicowana;

-         praca frontalna

 

  ZAŁOŻONE OSIĄGNIĘCIA I METODY OCENY 

Efekty kształcenia- umiejętności i kompetencje: umiejętności i kompetencje: rozumienie istoty nauki jako jednej z form ludzkiego doświadczenia; rozumienie problemów współczesnej humanistyki; rozumienie podstawowych kategorii używanych w badaniach nad edukacją i wychowaniem; analizy odmiennych koncepcji wychowania; rekonstruowanie ich założeń i ideologii; rozróżnianie potocznej wiedzy o wychowaniu od wiedzy naukowej; umiejętność posługiwania się językiem różnych koncepcji wychowania dla opisu rzeczywistości społecznej. Kształcenie jako system działania. Proces kształcenia w systemach dydaktycznych. Współczesne ujęcie procesu kształcenia. Uczenie się. Zasady nauczania jako dydaktyczne normy teleologiczne. Cele kształcenia jako podstawowy element działania dydaktycznego.. Środki realizacji celów dydaktycznych. Metody i strategie kształcenia. Warunki wewnętrzne i zewnętrzne kształcenia. Rezultaty działań dydaktycznych. Powodzenia i niepowodzenia szkolne. Samodzielność i twórczość jako problem dydaktyki. Analiza i ocena rozwiązań dydaktycznych; umiejętność posługiwania się wybranymi metodami i narzędziami badań dydaktycznych. Analiza relacji między teorią wychowania a innymi dyscyplinami pedagogicznymi oraz naukami pogranicza,; rozwiązywania problemów wychowawczych w świetle różnych teorii wychowania; samodzielnego wiązania procesów wychowania z innymi procesami społecznymi i edukacyjnymi; projektowania własnych rozwiązań problemów wychowawczych; porównywania teorii i konfrontowania ich z sytuacja społeczno- historyczną i polityczną społeczeństw.

 Metody oceny:

-         bieżąca ocena przygotowania studenta do zajęć na podstawie literatury oraz ocena aktywności na zajęciach;

-         przygotowanie scenariusza zajęć wychowawczych z zastosowaniem metod i technik aktywizujących w edukacji i przeprowadzenie zajęć w grupie;

-          pozytywne zaliczenie kolokwium w formie testu obejmującego problematykę ćwiczeń;

-         egzamin końcowy pisemny- test dydaktyczny 

ZAŁOŻENIA DYDAKTYCZNE KONCEPCJI PROGRAMU 

Paradygmaty edukacyjne XXI wieku, m. in. podmiotowość i pedagogiczny kreacjonizm, wielostronny rozwój, prawo nauczyciela i ucznia do edukacji przez aktywne uczestnictwo i in., punktem wyjścia w edukacji czyniące nauczanie-uczenie się oparte na samodzielnej pracy oraz wspomaganie i rozwijanie spontanicznej aktywności i postaw twórczych dzieci. Umiejętność twórczego myślenia, łączącego się z tworzeniem, odkrywaniem, produkowaniem, wyobraźnią i formułowaniem założeń, stanowi potężne narzędzie, którym mogą się nauczyciel i uczeń posługiwać zarówno w szkole, jak i poza nią.

  

LITERATURA

 

Aleksander Z., Język potoczny jako płaszczyzna porozumiewania się pokoleń. W: Pytanie,

dialog, wychowanie. Red. J. Rutkowiak. Warszawa 1992.

Bogaj A. (red.): Rozwój pedagogiki ogólnej. Inspiracje i ograniczenia kulturowe i poznawcze,

 Kielce 2001.

Edukacja aksjologiczna. T. 3: O tolerancji. Red. K. Olbrycht. Katowice 1995.

Gnitecki J., Zarys pedagogiki ogólnej, Poznań 1995.

Gnitecki j., Niektóre ujęcia pedagogiki ogólnej w Polsce i na świecie. W: Możliwości

rozwijania i wykorzystywania teoretycznej wiedzy pedagogicznej. Red. S. Palka,

Kraków1995.

Hejnicka- Bezwińska T.: O zmianach w edukacji. Konteksty, zagrożenia, możliwości,

Bydgoszcz 2000.

Hejnicka- Bezwińska, W poszukiwaniu tożsamości pedagogiki. Świadomość teoretyczno

metodologiczna współczesnej pedagogiki. Bydgoszcz 1989.

Kunowski S., Podstawy współczesnej pedagogiki. Warszawa 1993.

Kwieciński Z., Śliwerski B.(red.): Pedagogika, Warszawa 2003.

Kwieciński Z., Socjopatologia edukacji. Warszawa 1992.

Lewowicki T., Mieszalski S., Szymański M: Pedagogika i edukacja w dobie przełomu, Warszawa 1995.

Lewowicki T., Przemiany oświaty. Warszawa 1994.

Łobocki M., Pedagogika wobec wartości. W: Kontestacje pedagogiczne. Red. B. Śliwerski.

Kraków 1994.

Melosik Z., Edukacja skierowana na świat. Ideał wychowawczy XXI wieku. W; Źródła dodziejów wychowania…

Młodzież i tolerancja. Red. T. Lewowicki, B. Grabowska. Cieszyn 1998.

Morszczyńska U., Wychowawca wobec wartości. W: Szkice o wychowaniu. Red. W. Kojs, B. Dymara. Cieszyn 1994.

Palka S., Pedagogika w stanie tworzenia. Kontynuacje. Kraków 2003.

Problemy pogranicza i edukacja. Red. T. Lewowicki, E. Ogrodzka-Mazur. Cieszyn 1998.

Ramseger J. Szkoły oporu. W: Edukacja w wolności. Red. B. Śliwerski. Kraków 1992.

Rutkowiak J., Wielość języków pedagogiki a problem jej tożsamości. W: T. Lewowicki (red.): Dylematy metodologiczne pedagogiki. Warszawa-Cieszyn 1995.

Sośnicki K., Rozwój pedagogiki zachodniej na przełomie XiX i XX wieku. Warszawa.

Szkudlarek T., Śliwerski B., Wyzwania pedagogiki krytycznej i antypedagogiki. Kraków

1992.

Śliwerski B., Współczesne teorie i nurty wychowania. Kraków 2003.

Wołoszyn S., Źródła do dziejów wychowania i myśli pedagogicznej, Kielce 1998.

Wprowadzenie do pedagogiki. Wybór tekstów. Red. T. Jaworska.i R. Lepperta. Kraków 1996

Znaniecki F., Socjologia wychowania. Warszawa 1973.

                       

 

Zmieniony ( Monday, 14 May 2007 )
 
wstecz

 Czuli barbarzyńcy

Województwo Śląskie

QR Kod

Zeskanuj kod i dodaj KN do kontaktów swojego telefonu:

 

Konteksty Kultury

konteksty_male.jpg
© 2017 Portal Kolegium Nauczycielskiego w Bielsku-Bia�ej
Joomla! is Free Software released under the GNU/GPL License.